Можете да забележите знаци на висок холестерол во рацете, стапалата и очите
ВИСОКИОТ холестерол е еден од важните фактори на ризик за срцев удар и мозочен удар, а особено опасно е тоа што често не предизвикува никакви симптоми. Сепак, одредени промени во очите, рацете и стапалата можат да предупредат за екстремно високо ниво на холестерол во крвта. Лекарите нагласуваат дека е важно да ги препознаете овие знаци и навреме да го проверите вашето здравје.
Британската фондација за срце (BHF) предупредува на неколку видливи знаци кои особено може да се појават кај луѓе со наследен висок холестерол, пишува „Мирор“ .
Оток и грутки во зглобовите и тетивите
Еден од можните знаци на висок холестерол се ксантомите, или масни наслаги што можат да се појават на различни делови од телото.
Според Британската фондација за срце, ксантомите на тетивите можат да се појават како отоци на зглобовите, колената или Ахиловата тетива, на задниот дел од глуждот.
Интересен случај е опишан во медицински труд објавен во 2013 година. Во тоа време, 42-годишен маж побарал медицинска помош поради тешкотии при движење на домалиот и малиот прст на левата рака. Тестовите покажале дека имал покачен холестерол, а биопсијата открила присуство на ксантомски клетки, поврзани со акумулација на маснотии по должината на тетивите.
Жолтенки наслаги околу очите
Мали, жолтеникави грутки што се појавуваат на очните капаци, особено во близина на внатрешните агли на очите, се нарекуваат ксантелазма.
Ова се масни наслаги под кожата кои можат да бидат поврзани со високи нивоа на холестерол. Сепак, ксантелазмите можат да се појават и кај луѓе со нормални нивоа на липиди во крвта, па затоа нивното присуство само по себе не е доволно за дијагноза.
Светол прстен околу ирисот на окото
Друг можен знак е бледо бел или сивкаст прстен што се појавува по работ на рожницата, околу ирисот на окото. Овој феномен се нарекува корнеален аркус.
Релативно е честа појава кај постарите лица и обично не е причина за загриженост. Меѓутоа, ако се појави на помлада возраст, може да укажува на нарушување на метаболизмот на мастите и да биде причина за проверка на холестеролот.
Наследниот холестерол може да биде покачен од раѓање
Гореспоменатите промени може да се појават кај луѓе со фамилијарна хиперхолестеролемија, наследно нарушување кое предизвикува екстремно високи нивоа на LDL холестерол во крвта.
Луѓето со оваа состојба може да имаат висок холестерол од раѓање, што го зголемува ризикот од предвремен развој на срцеви и васкуларни заболувања. Ризикот е особено важен за луѓе со семејна историја на многу висок холестерол или срцеви удари на млада возраст.
Сепак, високиот холестерол не мора да биде исклучиво наследен; неговите нивоа можат да бидат под влијание и на исхрана богата со заситени масти, недоволна физичка активност, прекумерна телесна тежина, пушење и прекумерна консумација на алкохол.
Ризикот се зголемува и со возраста, а одредени болести, како што е дијабетесот, исто така можат да влијаат на нивото на холестерол.
Зошто високиот холестерол е толку опасен?
Холестеролот е масна супстанца што му е потребна на телото за нормално функционирање. Тој помага во градењето на клеточните мембрани, создавањето хормони и производството на витамин Д и жолчни киселини потребни за варење на мастите.
Иако го добиваме и од храна, поголемиот дел од холестеролот што му е потребен на нашето тело го произведува црниот дроб. Проблемот се јавува кога нивото на холестерол во крвта станува превисоко, особено LDL холестеролот.
ЛДЛ, познат како лош холестерол, може да се насобира во ѕидовите на крвните садови и да придонесе за формирање на атеросклеротични плаки. Со текот на времето, артериите можат да се стеснат, што го отежнува протокот на крвта и го зголемува ризикот од срцев удар и мозочен удар.
Од друга страна, HDL, или добриот холестерол, помага во отстранувањето на вишокот холестерол од ткивата и неговиот транспорт до црниот дроб. Повисоките нивоа на HDL често се поврзуваат со помал ризик од срцеви заболувања, иако сами по себе не гарантираат заштита.
Затоа е важно да се следи нивото на холестерол и да не се потпирате само на можната појава на симптоми.
Како да се намали лошиот холестерол?
Зголемениот ЛДЛ холестерол може да се намали со промена на исхраната и начинот на живот, иако на некои луѓе можеби ќе им требаат и лекови. Експертите од Харвард препорачуваат овесна каша бидејќи содржи растворливи влакна, кои помагаат во намалувањето на нивото на холестерол во крвта.
Британската организација „Харт УК“ советува намалување на внесот на заситени масти, како што се путерот, масното месо и полномасните сирења, и нивна замена со маслиново масло, јаткасти плодови и семки. Корисно е да се јаде повеќе овошје, зеленчук, мешунки и интегрални житарки, како и редовно да се вежба.
Кога треба да посетите лекар?
Високиот холестерол често нема симптоми, па затоа редовните крвни тестови се најдобриот начин за негово откривање. Според Националната здравствена служба (NHS) на Велика Британија, тестирањето е особено важно за луѓе со дополнителни фактори на ризик, како што се висок крвен притисок, дијабетес или прекумерна тежина.
Доколку забележите жолтеникави наслаги околу очите, грутки на тетивите или светол прстен околу ирисот, посетете го вашиот лекар. Раното откривање и лекување на висок холестерол може значително да го намали ризикот од срцев удар и мозочен удар.
